วันศุกร์ที่ ๕ ธันวาคม ๒๕๖๘ ขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือนอ้าย (๑) วันพ่อ
วิถีทางวิถีธรรมพระมาลัย
หลักธรรมที่ปรากฏเป็นรากฐานอยู่ในระบบเศรษฐกิจแบบพอเพียง คือ
1) หลักมัชฌิมาปฏิปทา หมายถึง การปฏิบัติตนในทางสายกลาง การไม่ยึดถือสุดทางทั้ง 2 ได้แก่
1.อัตตกิลมถานุโยค คือ การประกอบตนเองให้ลำบากเกินไป
2.กามสุขัลลิกานุโยค คือ การพัวพันในกาม ในความสบาย
“ในภาพรวมเกี่ยวกับเศรษฐกิจพอเพียงนั้น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเตือนเหมือนกับพระพุทธเจ้าเตือน คือให้มีสติ ศีล สมาธิ ปัญญา จุดเริ่มต้นคือ ต้องมีสติก่อน พอมีสติก็ต้องรักษาศีลปฏิบัติสิ่งต่างๆ
ให้ถูกต้องด้วยเหตุและผล แล้วใช้ปัญญาเป็นเครื่องนำทาง ผลสุดท้ายชีวิตก็จะสมดุล”
คำหลักๆ ที่พระราชทานไว้ 3 คำ คือ “พอประมาณ มีเหตุมีผล และมีภูมิคุ้มกัน”
คำ 3 คำนี้ ขั้นตอนคล้ายกับ “ศีล สมาธิ ปัญญา” เช่นคำว่า พอประมาณที่เกิดขึ้นในแต่ละเรื่อง แต่ละกิจกรรม ก็มีความพอประมาณอยู่ในแต่ละเรื่องอยู่แล้ว แต่ละคนก็มีความพอประมาณไม่เหมือนกัน
สิ่งที่จะต้องทำอันดับแรกคือ การประเมินตัวเองก่อนที่จะลงมือทำกิจกรรมหรือเรื่องใดๆ เมื่อประเมินตัวเองได้ก็ดำเนินการไปด้วยหลักของเหตุและผล โดยใช้ปัญญาเป็นเครื่องนำทางคิดไตร่ตรองให้รอบคอบ
การสร้างภูมิคุ้มกันคือ ความไม่ประมาท ไม่ว่าจะตัดสินใจทำอะไร ก็ต้องมีแผนการรองรับหรือเตรียมการรองรับปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต การคิดไว้ล่วงหน้าเพื่อที่จะได้มีทางเลือก ที่ในสมัยใหม่จะพูดกันว่าเมื่อมีทางเลือกก็จะมีทางรอด
“เงิน” อาจซื้อความสุขบางอย่างได้ แต่ความพอใจในสิ่งที่มี และเป็น ต่างหากที่ทำให้เรามี “ความสุข”